Мобинг: зошто мажите молчат и што кажува таа тишина?

Шефот постојано го критикува пред колегите. Добива задачи што не може да ги заврши во рокот, или пак никакви задачи. Не го викаат на состаноци, го исмеваат, шират муабети за него. Секое утро оди на работа со стегање во стомакот, а навечер не може да спие. Но, никому не кажува ништо. Мобингот, или психичкото малтретирање на работното место, погодува и мажи и жени. Мажите после 40 сепак најчесто молчат. Зошто е така и што всушност кажува таа тишина?

Што е мобинг?

Мобингот е повторувано, долготрајно и систематско непријателско однесување на работното место. Целта или последицата е понижување, изолација, загрозување на угледот или истиснување на личноста од работата. Не станува збор за една кавга или лош ден, туку за однесување што трае со недели и месеци.

Може да доаѓа од претпоставен, од колеги, па дури и од подредени.

Како изгледа мобингот?

Зошто мажите молчат?

• „Мажот треба да издржи.“ Многу мажи растеле со пораката дека треба да бидат силни и да не се жалат.
• Срам: чувство дека да бидеш малтретиран значи да бидеш слаб.
• Страв од губење на работата, особено после 40, кога е потешко да се најде ново место, а има кредит, деца и обврски.
• Неверување: „Никој нема да ми поверува“ или „ќе речат дека претерувам“.
• Недостиг на зборови: многу мажи не знаат дека она што им се случува има име.
• Самообвинување: „Можеби навистина не сум доволно добар.“

Тишината не значи дека не боли. Често значи дека боли толку многу што не знаеме како да го кажеме.

Што кажува тишината?

Тишината често се гледа во телото и во домот:

• несоница, главоболки, проблеми со стомакот, висок притисок
• раздразливост и лутина кон семејството
• повлекување, помалку дружење
• повеќе алкохол или цигари
• губење на самодовербата
• тага, анксиозност, па дури и депресија

Партнерката и децата често ги чувствуваат последиците, без да знаат причината.

Што можете да направите?

1. Именувајте го проблемот. Ако однесувањето е систематско и долготрајно, тоа не е „нормален стрес“, туку можно малтретирање.

2. Запишувајте сè. Датуми, време, што се случило, кој бил присутен, пораки и мејлови. Евиденцијата е многу важна ако подоцна побарате заштита.

3. Разговарајте со некој од доверба. Партнерката, пријател, колега. Не носете го товарот сам.

4. Побарајте поддршка на работа. Синдикат, служба за човечки ресурси, лице задолжено за заштита од вознемирување, доколку постои во фирмата.

5. Информирајте се за правата. Во многу држави, вклучително и кај нас, постои законска заштита од вознемирување на работното место. Можете да побарате совет од синдикатот, Државниот инспекторат за труд или адвокат.

6. Грижете се за здравјето. Разговарајте со матичниот лекар за симптомите. Движењето, сонот и времето вон работата помагаат да издржите додека барате решение.

7. Побарајте стручна помош. Психолог или психотерапевт може да ви помогне да ја вратите самодовербата и да носите подобри одлуки.

8. Размислете за излез. Понекогаш најздравото решение е нова работа. Тоа не е пораз, туку грижа за себе.

Ако сте сведок

Ако гледате дека колега е малтретиран, не молчете. Понудете поддршка, разговарајте со него, бидете сведок ако е потребно. Тишината на колегите често му дава сила на насилникот.

Мажите после 40 и работата

Во четириесеттите и педесеттите многу мажи се идентификуваат со својата работа. Кога работата станува извор на понижување, се руши и чувството за сопствената вредност. Затоа е важно да се запамети: вашата вредност не се мери со однесувањето на шефот или колегите.

Наместо заклучок

Мобингот не е слабост на жртвата, туку проблем на средината во која се случува. Мажите после 40 често молчат, но тишината не го решава проблемот, туку го продлабочува. Првиот чекор е да се каже гласно, барем на една личност. Од таму почнува патот кон заштита, поддршка и повторно достоинство.

Текстот е информативен и не претставува правен совет. За вашиот конкретен случај посоветувајте се со синдикат, инспекторат за труд или адвокат.