Поимот прегорување (burnout) се користи уште од 1974 година, а Светската здравствена организација во 2019 година официјално го препозна како синдром што произлегува од хроничен стрес на работното место. Иако денес сите зборуваме за него, тоа не го направи поредок. Напротив, станува сè почест, трае подолго и сè потешко се надминува.
Прегорувањето обично минува низ три фази: исцрпеност, дистанцирање од работата придружено со цинизам и, на крајот, пад на ефикасноста. Особено се изложени жените, кои често ги жонглираат кариерата, домот, семејството и грижата за другите, а сопствените потреби ги оставаат за „некогаш подоцна“.
Прв чекор: да не дозволиме да прегориме
- Поставете стандарди, не само граници. Границите се важни, но можат и да нè затворат. Јасни и заемно корисни очекувања со колегите и раководителите често работат подобро од ѕидовите.
- Потпрете се на физичкото здравје. Сон, храна и вода не се луксуз. Некои жени ги планираат најнапорните задачи и јавните настапи според својот менструален циклус, во деновите кога имаат најмногу енергија.
- Одморот е продуктивен само без чувство на вина. Одморен ум е основа за долгорочни резултати, а не награда што треба да се заслужи.
Втор чекор: да препознаеме дека имаме проблем
Запрашајте се колку од следниве реченици важат за вас:
- Се будам уморна без разлика колку спиев.
- Кон работата чувствувам цинизам или рамнодушност.
- Работам подолго, а постигнувам помалку.
- Викендите ми служат само за да се опоравам.
- Сè почесто сум раздразлива и без трпение.
- Тешко се концентрирам и забораваам работи.
Ако повеќето ве опишуваат, време е да застанете и искрено да ја погледнете својата ситуација.
Трет чекор: како да се надмине
Опоравувањето стои на три столба:
- Физичко здравје: квалитетен сон, доволно вода, добра исхрана и движење секој ден.
- Ментално здравје: разговор со психотерапевт или кариерен советник, и вежбање да ги именувате и споделите своите тешкотии.
- Работна средина: разговор со работодавачот, искрено за тоа што ви се случува, и договор за реален план. Ако нема разбирање, можеби е време да размислите за промена.
Прегорувањето не е модерен каприц. Тоа е сериозна состојба, но и состојба од која може да се излезе, ако на време ја сфатиме сериозно.
